1

I. ĐẶT VẤN ĐỀ
1. Lí do chọn đề tài:
Sách báo có vị trí đặc biệt quan trọng đối với đời sống xã hội như Lê Nin đã
nói: “Không có sách thì không có tri thức, không có tri thức”. Có người đã ví “ Thư
viện chính là linh hồn của trường học”.
Đúng vậy thư viện trường học là một bộ phận trọng yếu, là trung tâm sinh
họat văn hóa và khoa học của nhà trường. Thư viện góp phần nâng cao chất lượng
giảng dạy của giáo viên, bồi dưỡng kiến thức cơ bản về khoa học và xây dựng thói
quen tự học, tự nghiên cứu cho học sinh, tạo cơ sở từng bước thay đổi phương pháp
dạy và học. Đồng thời, thư viện tham gia tích cực vào việc bồi dưỡng tư tưởng
chính trị và xây dựng nếp sống văn hóa mới cho các thành viên nhà trường” (Tài
liệu bồi dưỡng nghiệp vụ thư viện trường phổ thông- Vũ Bá Hòa chủ biên).
Với nhà trường, sách báo lại có ý nghĩa quan trọng vì nó là người bạn gần gũi
nhất, là học liệu cần thiết nhất của thầy và trò. Học sinh cần có sách giáo khoa, sách
bài tập, sách tham khảo để học tập và rèn luyện. Giáo viên cần có sách giáo khoa,
sách nghiệp vụ, sách tham khảo để giảng dạy và bồi dưỡng chuyên môn, không
ngừng nâng cao kiến thức .
Nhiệm vụ của thư viện trường học là phục vụ cho việc giảng dạy và học tập
góp phần tích cực vào việc nâng cao chất lượng giáo dục. Để việc giảng dạy và học
tập được tốt, công tác phục vụ bạn đọc trong thư viện trường học phải được thường
xuyên, liên tục, phải luôn luôn thay đổi cách phục vụ để thu hút bạn đến với thư
viện ngày càng nhiều.
Thời kinh tế thị trường làm cho quỹ thời gian của mỗi người như bị rút ngắn
lại, không dành cho việc đọc sách, có chăng chỉ dành cho văn hóa nghe nhìn đang
“lấn át” văn hóa đọc. Và khi được hỏi về thư viện trường mình, nhiều bạn học sinh
cấp TH ngạc nhiên: “Trong trường cũng có thư viện à?”. Thực tế đó cho thấy, thư
viện trường học là nhân tố góp phần đổi mới phương pháp giảng dạy, thay lối đọc –

2

chép truyền thống và góp phần hình thành “văn hóa đọc” đang dần mai một trong
giới trẻ.
Hệ thống thư viện trường học chậm phát triển cả về số lượng và chất lượng.
Cơ sở vật chất thiếu thốn, các đầu sách chưa phong phú, không được cập nhật đã
dẫn tới tình trạng nghèo nàn nội dung và chậm thông tin, phương pháp quản lý
chưa khoa học,… đó là thực trạng đang diễn ra ở nhiều thư viện hiện nay. Thậm chí
nhiều trường nếu có thư viện cũng chỉ là hình thức, không phát huy được hiệu quả,
rất ít khi thấy học sinh lên tra cứu tài liệu.
Đứng trước sự phát triển như vũ bão của công nghệ thông tin, nào là games,
chat... với nhiều trò chơi ngày càng đa dạng, phong phú, hấp dẫn đã lôi cuốn giới
trẻ tham gia rất nhiều. Vì vậy việc ham mê đọc sách, đọc báo của các em ngày càng
hạn chế.
Như chúng ta biết ở bất kì một trường tiểu học nào thì mảng thư viện là một
mảng quan trọng với cả giáo viên và học sinh. Việc xây dựng thư viện thân thiện sẽ
góp phần đẩy mạnh hoạt động đọc sách của cả giáo viên và học sinh, ta có thể hiểu
khái niệm thư viện thân thiện như sau: thư viện thân thiện là nơi mang lại cho bạn
đọc nhiều lợi ích ngoài mục đích đọc sách, là thư viện cần tạo điều kiện thuận lợi
nhất cho bạn đọc phát triển các tiềm năng của mình một cách toàn diện - đó là một
không gian học tập mở , tạo điều kiện cho bạn đọc tiếp cận thông tin, xây dựng thói
quen đọc sách và tích cực tham gia các hoạt động của thư viện , từ đó thư viện đã
hỗ trợ tích cực cho việc dạy và học . Như chúng ta đã biết sách là người thầy thứ
hai đối với mỗi con người, việc học tập suốt đời là mục tiêu của giáo dục.
Trên thực tế Tiểu học là bậc học nền tảng, bậc dạy chữ để dạy người, hình
thành cho học sinh những khái niệm đầu tiên về khoa học, đạo đức, lối sống. Cùng
với bài học theo chương trình sách giáo khoa thì sách thư viện (Sách tham khảo,
sách kim đồng, báo…) mở ra cho học sinh một chân trời nhận thức mới - ở đó các
em vừa khám phá khoa học vừa lĩnh hội những bài học làm người.

3

Trong điều kiện dạy học hai buổi trên ngày hiện nay, gần như phần lớn thời
gian học sinh học ở trường, nếu thư viện không thật sự thân thiện để cuốn hút các
em thì quỹ thời gian đến với thư viện của các em chỉ bó hẹp vào những giờ ra chơi.
Với đối tượng học sinh tiểu học do đặc điểm tâm sinh lí: luôn thích những
điều mới lạ, ưa khám phá nên những sách, truyện có nội dung hay, hình ảnh đẹp
luôn kích thích và tạo sự hứng thú mạnh mẽ cho các em. Việc hình thành thói quen
đọc sách nếu được quan tâm ngay từ độ tuổi này thì sẽ có tác động to lớn đối với
cuộc đời của mỗi con người. Việc xây dựng thư viện thân thiện là cầu nối đưa sách
đến với học sinh, để các em yêu sách, cùng với nhà trường thực hiện mục tiêu giáo
dục con người. Làm thế nào để thư viện phát huy tối đa vai trò và nhiệm vụ của
mình? người thủ thư cần làm gì để đưa sách tới bạn đọc một cách thân thiện nhất và
cần làm những việc cụ thể nào để xây dựng thành công mô hình thư viện thân
thiện? Xuất phát từ nhận thức trên cũng như thực tiễn công tác thư viện của trường
tôi mà tôi đã lựa chọn sáng kiến này: Một số kinh nghiệm xây dựng thư viện thân
thiện trong điều kiện dạy học hai buổi trên ngày ở trường tiểu học.
2. Mục đích nghiên cứu
Sáng kiến được thực hiện nhằm rút ra những kinh nghiệm, cách thức để lôi
cuốn bạn đọc đến với thư viện- phát huy tối đa vốn tài liệu của thư viện. Thực hiện
việc luân chuyển sách thường xuyên giúp học sinh và giáo viên được tiếp cận sách
mọi lúc, mọi nơi…khơi dậy niềm ham mê đọc sách của bạn đọc.
3. Nội dung nghiên cứu.
- Từ thực trạng trên tôi mạnh dạn chia sẻ những kinh nghiệm “Một số biện pháp
xây dựng thư viện thân thiện trong trường tiểu học” mà tôi đã áp dụng trong năm
học này, nhằm nâng cao chất lượng đọc sách, lan tỏa rộng văn hóa đọc trong nhà
trường. Dựa vào mục tiêu lan tỏa văn hóa đọc và kinh nghiệm trong những năm
làm thủ thư, tôi mạnh dạn nghiên cứu và áp dụng thực tế vào công tác thư viện cho
học sinh.
4. Đối tượng nghiên cứu, khách thể nghiên cứu

4

– Đối tượng phạm vi áp dụng sáng kiến: tập thể cán bộ giáo viên và toàn bộ các
em học sinh trong trường sở tại.
– Thời gian áp dụng sáng kiến: Năm học 2022-2023 vào tất cả các tiết đọc sách thư
viện và ngoài giờ lên lớp.
5. Thành phần nghiên cứu:
- Điều tra, khảo sát, thực nghiệm việc đọc sách trong thư viện và thư viện xanh của
học sinh.
6. Phương pháp nghiên cứu:
- Tra cứu tài liệu, đổi mới phân tích, tổng hợp, thống kê, phương pháp thực
nghiệm…
7. Kế hoạch nghiên cứu:
- Thời gian thực hiện nghiên cứu: năm học 2021 – 2023 và học kì 1 năm học 2022
– 2023.

5

II. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
1. Cơ sở lí luận:
Từ lâu, thư viện trở thành một bộ phận không thể thiếu trong nhà trường phổ
thông, vì tài liệu sách, báo có vị trí quan trong trong đời sống xã hội “Không có
sách thì không có trí thức”.
Thư viện là nơi lưu trữ và phát huy một phần tinh hoa văn hóa nhân loại qua thời
gian sách báo, tài liệu cung ứng cho giáo viên và học sinh có đầy đủ các loại sách
giáo khoa, sách nghiệp vụ và các loại sách tham khảo, từ điển, tác phẩm kinh điển
để tra cứu và các loại sách báo cần thiết khác, nhằm góp phần nâng cao chất lượng
giảng dạy, học tập và tự bồi dưỡng thường xuyên của giáo viên và học sinh.
Thư viện nói chung và thư viện trường học nói riêng từ rất lâu đã được Đảng Nhà
nước quan tâm và khẳng định vài trò chức năng, nhiệm vụ của thư viện trong quá
trình bảo tồn xây dựng và phát triển về mọi lĩnh vực của đất nước. Đặc biệt là Bộ
Giáo dục và Đào tạo đã có sự quan tâm đối với công tác Thư viện trường học, ngày
11/01/2001 Chủ tịch nước đã ký công bố Pháp lệnh Thư viện, ngày 02/01/2003 Bộ
Giáo dục và Đào tạo đã ban hành Quyết định số 01 về Tiêu chuẩn thư viện trường
phổ thông. Người phụ trách thư viện phải làm tốt công tác tuyên truyền giới thiệu
sách báo, tài liệu thu hút đông đảo bạn đọc đến với thư viện đọc ngay từ tuổi ấu thơ
đến lúc tuổi trưởng thành. Với nhà trường, sách lại càng có ý nghĩa quan trọng hơn,
vì nó là người bạn gần gữi nhất, là học liệu cần thiết nhất của thầy và trò. Sách báo
đã và đang góp phần “Làm tốt việc chăm sóc và giáo thế hệ trẻ” góp phần quyết
định chất lượng và không ngừng nâng cao năng lực giảng dạy của giáo viên, mở
rộng kiến thức xây dựng thói quen tự học, tự nghiên cứu của học sinh.
Thư viện trường học giúp học sinh được tiếp cận với trí tuệ, công sức của các nhà
khoa học, các nhà nghiên cứu văn hóa, nghệ thuật, giáo dục. Qua đó, hình thành ở
các em đức tính khiêm tốn, thấy được ý nghĩa to lớn của lao động trí óc, sự kiên
nhẫn và cần cù của nhiều thế hệ trong và ngoài nước. Chính điều này sẽ dần hình
thành cho các em chí hướng phấn đấu để đạt được ước mơ trong cuộc đời mình.
2. Thực trạng vấn đề nghiên cứu:
Thực trạng về đọc sách trong học sinh ở trường tiểu học.
* Thuận lợi:

6

Nhà trường ngày càng nhận được sự quan tâm và chỉ đạo cụ thể của Phòng
giáo dục về việc nâng cao chất lượng hoạt động của thư viện.
Ban giám hiệu rất quan tâm đến công tác thư viện, luôn chú trọng đầu tư vào
việc xây dựng cơ sở vật chất, vốn tài liệu cho thư viện nên sách - báo phục vụ cho
việc dạy và học của giáo viên và học sinh tương đối đầy đủ.
Từ năm học 2020-2021, thư viện nhà trường đã được công nhận là “Thư viện
Tiên Tiến”.
Cơ sở vật chất: Phòng thư viện được bố trí trên tầng 3 diện tích 112 mét
vuông, với hệ thống bàn đọc đúng tiêu chuẩn, có kho sách riêng, đảm bảo đủ ánh
sáng, thoáng mát, sạch sẽ…
- Có không gian thư viện xanh tại sảnh tầng 1 với diện tích hơn 50 mét vuông và hệ
thống ghế đá đặt ở gốc cây quanh sân trường.
Cán bộ thư viện nhiệt tình cởi mở, có trách nhiệm, có sáng tạo, luôn đổi mới
hình thức phục vụ bạn đọc.
Đội ngũ cán bộ giáo viên và các em học sinh rất ham đọc sách.
* Khó khăn:
Nguồn kinh phí dành cho thư viện còn hạn hẹp, việc bổ sung sách mới, vốn
tài liệu còn nghèo nàn, chưa phong phú.
Học sinh nhỏ, tinh thần đọc sách chưa cao, nhiều em thờ ơ với sách, thiếu
kiên nhẫn đọc.
Phụ huynh học sinh nông thôn nghèo, bận công việc và phần lớn chưa nhận
thức rõ vai trò của sách đối với con em họ nên ảnh hưởng đến một số phong trào
ủng hộ và quyên góp sách do thư viện đề ra (cụ thể như phong trào “Xây dựng tủ
sách dùng chung”, “Góp một cuốn sách nhỏ, đọc nghìn cuốn sách hay”).
Việc dạy học hai buổi trên ngày làm cho giáo viên ít có thời gian tìm hiểu
những sách hay để tư vấn cho học sinh tìm đọc.

7

Cán bộ thư viện là giáo viên kiêm nhiệm, nghiệp vụ còn hạn chế, đồng thời
vẫn thực hiện công tác giảng dạy chuyên môn và một số công việc phát sinh đột
xuất, nên chưa triệt để tập trung cho công tác thư viện.
Đứng trước yêu cầu đặt ra của người làm công tác thư viện và trước những
thuận lợi khó khăn trên, tôi luôn băn khoăn trăn trở làm thế nào để những quyển
sách hay, sách quý đến tay bạn đọc một cách gần gũi, thích thú và mang lại lợi ích,
góp phần nâng cao chất lượng dạy học, chính vì vậy tôi mạnh dạn đưa ra “Một số
biện pháp xây dựng thư viện thân thiện trong trường tiểu học”

III. BIỆN PHÁP THỰC HIỆN
A. Phân loại học sinh.
- Đối tượng từ lớp 1 đến lớp 5, cơ bản nhu cầu tìm đọc loại sách truyện muốn phù
hợp với tâm lí lứa tuổi, như lớp 1,2 thích truyện tranh cổ tích, thần thoại, lớp 3,4,5
các loại truyện tranh hiện đại, sách khoa học khám phá, sách tâm lí… Vì vậy định
hướng, gợi mở cho học sinh tìm đọc, hứng thú và đọc sách cần có biện pháp riêng
phù hợp.
B. Biện pháp cụ thể

8

1. Biện pháp thứ nhất: Làm tốt công tác tuyên truyền.
Cán bộ thư viện lập kế hoạch chi tiết cho từng hoạt động, kết hợp với ban
Giám hiệu duyệt kế hoạch để đảm bảo tính khả thi.
Tuyên truyền đến giáo viên về tác dụng của việc xây dựng thư viện thân
thiện, sẽ giúp giáo viên trong công tác giáo dục học sinh, để từ đó giáo viên chủ
nhiệm tích cực phối hợp với cán bộ thư viện trong công tác luân chuyển sách, giới
thiệu sách và kiểm soát việc đọc sách của học sinh.
Tuyên truyền đến học sinh một cách sáng tạo để các em thấy được tác dụng
của việc đọc sách với các hình thức tuyên truyền như: giới thiệu sách dưới cờ, tăng
cường giới thiệu sách qua bảng tin, qua hệ thống phát thanh của trường, huấn luyện
học sinh có năng khiếu để học sinh đó tuyên truyền cùng với cán bộ thư viện.
Tổ chức cho học sinh thi kể chuyện theo sách, theo chủ điểm tháng thông
qua sinh hoạt ngoài giờ lên lớp.
Kết hợp với giáo viên dạy đội tuyển nêu gương những em học sinh giỏi- nhờ
em học sinh đó giới thiệu những quyển sách hay với các bạn học sinh khác sẽ đạt
hiệu quả nhanh và cao.
Thông qua hội nghị cha mẹ học sinh để giới thiệu, kêu gọi sự phối hợp.
2. Biện pháp thứ hai: Xây dựng vốn tài liệu của thư viện ngày càng phong phú,
đa dạng với phương châm vốn tài liệu phải phù hợp với tâm lí lứa tuổi học
sinh tiểu học, bám sát nhu cầu đọc của bạn đọc.
Muốn vậy tôi đã nghiên cứu nhu cầu, hứng thú đọc của giáo viên và học sinh để
xây dựng vốn tài liệu.
Đối với giáo viên:
Từ đầu năm học thư viện cung cấp tới các tổ chuyên môn danh mục sách bổ
sung vào thư viện theo hướng dẫn của ngành, để giáo viên lựa chọn những cuốn tài
liệu một cách kịp thời và bám sát chuyên môn nhất.
Đối với học sinh:

9

Thư viện phát phiếu tìm hiểu nhu cầu, thể loại sách các em thích đọc. Tôi nhận
thấy do ở lứa tuổi còn nhỏ này nên phần lớn các em chỉ thích đọc truyện tranh,
truyện cổ tích, truyện trinh thám… số ít các em học sinh khối lớp 4-5 có nhu cầu
đọc sách tham khảo phục vụ mở rộng kiến thức các môn học. Tuy nhiên để hướng
nội dung đọc của các em là phần không kém quan trọng, trong lúc bổ sung vốn tài
liệu từ kết quả thăm dò nhu cầu đọc của các em cũng cần bổ sung theo kế hoạch đề
ra của nhà trường.
3. Biện pháp thứ ba: Đổi mới và đa dạng các hình thức phục vụ bạn đọc của
thư viện.
Bên cạnh các hình thức phục vụ truyền thống, thư viện sáng tạo ra nhiều
hình thức phục vụ bạn đọc hiệu quả nhằm phát huy tác dụng của sách báo đối với
chất lượng giáo dục của nhà trường là phát triển vòng quay của sách một cáh tối đa
nhất.
Các em học sinh tiểu học luôn thích sự mới mẻ, muốn tìm tòi khám phá
những thứ xung quanh mình. Đọc sách cũng vậy nếu chỉ bó buộc trong một không
gian quen thuộc với bàn, ghế, bảng…thì lâu dần cũng làm giảm đi sự hứng thú đọc
sách của các em. Thư viện có thể mở rộng không gian đọc sách ra vườn trường, sân
trước, sân sau, dưới gốc cây, với các góc hoạt động đa chức năng như góc đọc, góc
vẽ, góc nghe, góc sáng tạo… xây dựng thư viện lưu động( tủ sách có bánh xe), thư
viện xanh, thư viện túi sách, thư viện giỏ sách…Tổ chức phục vụ bạn đọc trong
những buổi hoạt động ngoài giờ lên lớp, học phụ đạo, …trong những lần đọc sách
như thế này cán bộ thư viện tập hợp những câu đố vui cho bạn đọc giải với mục
đích tạo cho bạn đọc có thêm khả năng tư duy.
Tủ sách ngoài trời (thư viện xanh) sách ở các tủ này được để riêng theo từng
chủ đề: Với mỗi tủ sách xanh cần lựa chọn vốn sách có cùng một chủ đề (ví dụ
như: chủ đề Em yêu văn học; Em khám phá khoa học; An toàn giao thông…) để
giúp học sinh dễ tìm đúng chủng loại sách mà các em yêu thích, bên cạnh đó cần

10

xây dựng ban cộng tác viên thư viện, để ban cộng tác viên giới thiệu sách tới các
bạn, hướng dẫn việc tìm sách, phát sách và thu sách sau mỗi giờ đọc.
Tăng cường hoạt động luân chuyển sách ở các lớp trong tuần, cứ vào đầu
tuần cán bộ thư viện đưa sách xuống từng lớp.
Ví dụ: Sáng thứ hai tuần I của tháng cán bộ thư viện cho cộng tác viên lớp 1A, 2A,
3A, 4A, 5A lên phòng thư viện nhận sách về phát cho các bạn đọc trong một tuần.
Hết tuần các lớp A thu sách nộp lại cho thư viện. Qua tuần II là đến lịch mượn của
các lớp B, tuần III các lớp C, tuần IV các lớp D. Hết 1 tháng số sách đó lại được
luân chuyển chéo giữa các khối với nhau.
4. Biện pháp thứ tư: Thành lập các câu lạc bộ đọc sách:
Tập hợp tất cả các em có chung sở thích, chung thể loại sách tìm hiểu…vào
sinh hoạt tại một câu lạc bộ nhất như câu lạc bộ em yêu khoa học, em yêu văn
học… mỗi tháng câu lạc bộ được thành lập đó tổ chức sinh hoạt, giao lưu một lần
vào các buổi chiều thứ 6 theo lịch cụ thể đề ra. Tại buổi sinh hoạt cán bộ thư viện là
người hướng dẫn nội dung sinh hoạt: cung cấp sách theo chủ đề, giới thiệu kịp thời
sách mới (nếu có), cung cấp hệ thống câu hỏi thảo luận cho các thành viên trong
câu lạc bộ… Hướng dẫn học sinh tham gia tập viết, trải nghiệm các bài để gửi báo,
tạp chí. Cán bộ thư viện có sổ theo dõi việc sử dụng sách, tuyên dương kịp thời
những học sinh tích cực đọc sách, có biện pháp động viên, khen thưởng (qua bảng
tin, báo cáo ban Giám hiệu, giáo viên chủ nhiệm). Mỗi học kỳ đều có đánh giá thi
đua giữa các lớp, các nhóm học sinh. Có phần thưởng cho các cộng tác viên tiêu
biểu. (phần thưởng là những cuốn sách mới và hay).
5. Biện pháp thứ năm: Tăng cường cơ sở vật chất bằng nhiều hình thức:
Khắc phục thiếu phòng đọc: bằng cách tăng cường hệ thống ghế đá tại hành lang
lớp học, tại các tán cây sân trường để tạo điều kiện cho học sinh có thể đọc sách bất
kì ở những vị trí khác nhau trong trường.
Bổ sung cơ sở vật chất, vốn tài liệu:

11

Tham mưu với Ban giám hiệu mua mới bổ sung những loại sách phù hợp,
hiệu quả.
Xã hội hóa công tác thư viện:
Huy động sự đóng góp của cha mẹ học sinh, của các nhà hảo tâm, các doanh
nghiệp trên địa bàn để mua sắm bàn ghế, làm vườn cổ tích, tủ sách lớp học, thư
viện xanh…
Xây dựng tủ sách dùng chung: Cán bộ thư viện đọc bài phát động phong trào
xây dựng tủ sách dùng chung dưới cờ tới các em học sinh và đưa ra những tiêu chí
quy định về thể loại, số lượng, chất lượng sách quyên góp… một cách cụ thể với
các giáo viên chủ nhiệm trong phiên họp hội dồng. Sau khi xây dựng được tủ sách
dùng chung của mỗi lớp, cán bộ thư viện và ban giám hiệu cùng theo dõi đánh giá
về chất lượng, số lượng cũng như hiệu quả sử dụng tủ sách đó để có kết quả thi đua
xứng đáng.
Lôi cuốn được toàn bộ sức mạnh của xã hội: những người quan tâm chăm lo
đến sự nghiệp giáo dục từ chính quyền địa phương, các ban ngành đoàn thể, ban
Giám hiệu, các thầy, cô giáo và phụ huynh học sinh thấy được tầm quan trọng của
sách đối với tri thức.
6. Biện pháp thứ sáu: Làm mới các hình thức tuyên truyền, giới thiệu sách dến
bạn đọc.
Trong nhiều năm học trước, thư viện nhà trường đã rất chú ý đến công tác
giới thiệu sách thông qua một số hình thức như: giới thiệu dưới cờ về sách theo chủ
điểm tháng, tin vắn về sách trên bảng tin cùng với việc biên soạn các thư mục
chuyên đề, thư mục danh nhân… Qua các hình thức như vậy, việc thông tin tuyên
truyền sách đến độc giả trong trường cũng đã gặt hái được những thành công nhất
định. Nhiều thầy cô giáo tâm huyết với sách, các em học sinh say mê sách đã
thường xuyên tìm đến thư viện.
Ngoài ra nhà trường đã hình thành nhóm “Cùng giới thiệu sách” gồm các
thầy cô giáo và các em học sinh là những người yêu sách, muốn chia sẻ những cái

12

hay cái đẹp của sách, đồng thời là những “cây bút” có năng lực và giàu nhiệt huyết.
Các bài giới thiệu của nhóm được đăng tải trên 1 góc bảng tin, đã thực sự thu hút
được một lượng lớn độc giả đến đọc bài giới thiệu và tìm đọc cuốn sách được giới
thiệu tại thư viện. Bên cạnh các biện pháp nêu trên thư viện trường tôi còn áp dụng
các phương pháp tuyên truyền khác như: Điểm sách; Kể chuyện theo sách; Thi vui
đọc sách; Đọc to nghe chung…
Vận động các lực lượng trong và ngoài nhà trường cùng làm công tác thư
viện: Chi bộ Đảng giám sát chỉ đạo công tác thư viện cho phù hợp với nội dung
nhiệm vụ năm học. Đoàn thanh niên, Ban phụ trách Đội giúp thư viện phát huy tinh
thần năng động, sáng tạo nhiều hình thức phục vụ bạn đọc hấp dẫn. Nhắc nhở đôn
đốc các em thực hiện tốt lịch mượn- trả sách.
7. Biện pháp thứ bảy: Tổ chức sắp xếp kho tài liệu khoa học, hướng dẫn bạn
đọc cách tra tìm tài liệu, nâng cao tinh thần làm việc của cán bộ thư viện.
Có thể nói việc sắp xếp kho tài liệu khoa học sẽ mang lại rất nhiều tiện ích
cho công tác quản lí vốn tài liệu và việc phục vụ bạn đọc được nhanh chóng, chính
xác. Cuốn tài liệu được nằm đúng vị trí của nó sẽ phát huy cao nhất hiệu quả sử
dụng. Ngược lại nằm không đúng vị trí sẽ bị bạn đọc lãng quên…
Với đặc thù thư viện trường tiểu học trường tôi và qua thục tế công tác tôi
thấy sắp xếp kho sách theo môn loại và theo từng khối là tiện dụng nhất.
Bạn đọc đa phần còn thiếu kĩ năng tra tìm cuốn sách yêu thích, phụ thuộc
nhiều vào thủ thư, vì vậy cần hướng dẫn cụ thể cho bạn đọc cách tìm kiếm qua mục
lục phân loại và mục lục chữ cái. Những cuốn sách đã được mượn cần làm “phiếu
ma” để vào vị trí thay thế đó, giúp bạn đọc trả lời nhanh nhất cho câu hỏi cuốn sách
đó có còn trên giá không? ai đang mượn cuốn sách đó...? Bên cạnh đó không ngừng
nâng cao nghiệp vụ, tinh thần, thái độ phục vụ của cán bộ thư viện phải thân tình
cởi mở. Thực hiện nghiêm túc và linh hoạt lịch hoạt động thư viện.
Cán bộ thư viện phải thường xuyên cập nhật thông tin để nắm bắt sách mới,
giới thiệu kịp thời cho học sinh.

13

C. KẾT QUẢ ĐẠT ĐƯỢC:
Qua thực tế năm học 2022-2023 triển khai sáng kiến, thư viện trường tôi đã
đạt được một số kết quả vượt trội, kêu gọi được sự ủng hộ nhiệt tình của các lực
lượng xã hội. Phát triển kho sách với số lượng sách tăng lên rõ rệt, tăng cường hệ
thống tủ sách lớp học, tủ sách thư viện xanh.
Cụ thể:
Kết quả đạt được

Năm học 2022 -2033

Số bài tuyên truyền giới thiệu sách đến học sinh

30 cuốn

Số bài giới thiệu sách đến cán bộ giáo viên

40 cuốn

Tủ sách lớp học

20 cái

Tủ sách thư viện xanh

1 cái

Chỗ ngồi cho học sinh đọc tại thư viện xanh

70 chỗ

Phòng đọc giáo viên, học sinh

1 phòng

Huy động từ nguồn ngân sách

300q (9.115.000đ)

Huy động từ nguồn xã hội hoá

500q (13.814.000đ)

Kho sách
Câu lạc bộ yêu sách
Tỉ lệ giáo viên mượn- đọc sách

6050 quyển
3
Đạt 100% (trung bình 50
cuốn/người/ năm)

Tỉ lệ học sinh mượn – đọc sách

Đạt 80%

14

V. BÀI HỌC KINH NGHIỆM
- Sau khi thực hiện sáng kiến tôi rút ra được bài học kinh nghiệm như sau:
1. Tính mới, tính sáng tạo
- Đảm bảo được nội dung và mục tiêu đề ra xây dựng và phát triển thư viện trong
nhà trường.
- Học sinh phát huy được khả năng cảm thụ văn học, ứng dụng vốn từ văn học
trong học Tiếng Việt.
- Tổ chức nhiều hình thức đọc sách nhằm khai thác tối đa các cách học tập, hỗ trợ
cho học các môn học khác.
- Vận dụng, khai thác tối đa hiệu quả cơ sở vật chất, trang thiết bị sẵn có nh ằm
đảm bảo hiệu quả, chất lượng đọc sách theo yêu cầu.
- Các giải pháp có tính linh hoạt cao, có thể áp dụng được với nhiều lứa tuổi h ọc
sinh ở nhiều vùng miền khác nhau.
+ Thông qua việc đọc sách các em được học hỏi, tích lũy thêm vốn từ, thêm bài
học, thêm yêu cuộc sống, yêu quê hương đất nước, yêu truyền thống, bản sắc dân
tộc con người Việt Nam, thêm hiểu biết và vươn ra thế giới.
2. Khả năng áp dụng và mang lại lợi ích thiết thực của sáng kiến
b) Khả năng áp dụng thử, nhân rộng
Đối tượng phạm vi áp dụng sáng kiến: Biện pháp đã áp dụng được cho học tiểu
học trường tôi. Đồng thời có thể áp dụng tới các trường tiểu học ở mọi nơi.
b) Khả năng mang lại lợi ích thiết thực
Thông qua việc đọc sách, các em thêm yêu cuộc sống, yêu quê hương đất
nước, yêu truyền thống, bản sắc văn hóa dân tộc con người Việt Nam; bồi dưỡng
khả năng nhận thức, phát triển tư duy, óc sáng tạo góp phần cùng các môn học khác
phát triển năng lực trí tuệ cho học sinh; tích lũy vốn từ, tích lũy kinh nghiệm, phát
triển nhân cách học sinh; giúp các em có cuộc sống mềm mại, lối sống nhân văn,
lành mạnh.

15

VI. KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
1. Kết luận
Nhà bác học Lê Quý Đôn - Người được mệnh danh là “Bồ sách của dân
gian” có câu nói nổi tiếng “Dẫu có bạc vàng trăm vạn lạng không bằng kinh sử một
vài pho” điều đó cho thấy tầm quan trọng của sách đối với loài người. Lịch sử đã
chứng minh: cùng với lao động, ngôn ngữ đã làm nên con người và xã hội loài
người, thì sách là ngôn ngữ chắt lọc, là tư duy chắt lọc của những con người ưu tú
nhất, nên sách là ông thầy vĩ đại giúp con người học ở mọi lúc, mọi nơi, mọi lứa
tuổi. Sách không bao giờ lạc hậu. Con người muốn thành đạt không thể tách rời
việc đọc sách. Thói quen đọc sách phải được hình thành từ tuổi ấu thơ thì mới vững
bền nhất. Trong nhà trường để sách đến với học sinh đó là nhiệm vụ cao cả của thư
viện, để sách đến với học sinh một cách gần gũi, thiết thực thì phải xây dựng Thư
viện thân thiện. Thư viện thân thiện là thư viện có đầy đủ cơ sở vật chất, lượng
sách, báo phong phú, các hoạt động đa dạng, phù hợp với từng lứa tuổi và được học
sinh đón nhận một cách chủ động, hứng thú, được sự đồng tình ủng hộ của các lực
lượng xã hội. Thư viện thân thiện là thư viện mà người cán bộ thư viện phải yêu
nghề, tích cực trong mọi hoạt động, hoạt động sáng tạo, yêu sách, hiểu sách, có
biện pháp đưa sách đến với học sinh một cách tự nhiên mà gần gũi, hiệu quả.
Người cán bộ thư viện như một người đưa đò trên dòng sông tri thức, chở
sách đến với tâm hồn người đọc, góp phần bồi dưỡng những tâm hồn trẻ thơ thành
con người Việt Nam xã hội chủ nghĩa, phát triển toàn diện đức, trí, thể, mĩ.
2. Khuyến nghị
Ngay mỗi đầu năm học Ban giám hiệu chỉ đạo cán bộ thư viện rà soát thực
trạng số lượng sách- báo hiện có và lên dự trù kinh phí mua sắm theo đúng hướng
dẫn thông tư 30.
Phân công cán bộ thư viện làm chuyên trách một công tác thư viện( thay cho
việc phải kiêm nhiệm cả công tác thiết bị).

16

Ban giám hiệu nhà trường chỉ đạo, giám sát chặt chẽ hơn nữa mọi hoạt động
của thư viện.
Các tổ chức đoàn ,đội, đoàn thanh niên, các thầy cô giáo chủ nhiệm phối hợp
tích cực với mọi hoạt động của thư viện một cách thường xuyên và kịp thời.

17

TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Nghiệp vụ thư viện trường học/ Nguyễn Thế Tuấn.-H.: Giáo dục, 2003.
2. Tài liệu bồi dưỡng nghiệp vụ thư viện trường phổ thông/ Vũ Bá Hoà( chủ
biên), Lê Thi Chinh, Ngô Phước Đức...H.: Giáo dục, 2009.
3. Chuyên san Sách giáo dục& Thư viện trường học.-H.: Giáo dục, 2007- 2008

18

Phụ lục đính kèm
PHIẾU ĐIỀU TRA NHU CẦU HỨNG THÚ ĐỌC SÁCH CỦA
Em hãy đánh dấu + vào ô trống trước các ý mà em thích:
1. Em có thích đọc sách không?
Có

Không

2. Em có thích đến thư viện đọc sách không?
Có

Không

3.Nếu có thích đọc sách thì em thích đọc nhất những loại sách gì?
Truyện tranh
Truyện kim đồng
Báo- tạp chí
Sách tham khảo các môn học

4.Hãy nêu những lí do vì sao em không thích đọc sách?
.................................................................................................................................
.................................................................................................................................
.................................................................................................................................
5.Em mong muốn điều gì nhất ở thư viện nhà
trường?

................................................................................................................

.................................................................................................................................
.................................................................................................................................
.................

19

MỘT SỐ HÌNH ẢNH HOẠT ĐỘNG THƯ VIỆN THÂN THIỆN

20

21

22

23

1

1